2019 October 17 - پنج شنبه 25 مهر 1398
آیا طفلی به نام حضرت علی اصغر علیه السلام در واقعه کربلا وجود داشته است؟
کد مطلب: ١٢٩١٠ تاریخ انتشار: ٠٢ مهر ١٣٩٨ - ١٣:٢٨ تعداد بازدید: 301
پرسش و پاسخ » امام حسين (ع)
جدید
آیا طفلی به نام حضرت علی اصغر علیه السلام در واقعه کربلا وجود داشته است؟

 

پاسخ:

در رابطه با طفل صغیر و شیر خواره امام حسین علیه السلام که در روز عاشورا به شهادت رسیده است روایات مختلفی وجود دارد که در ادامه به آن‌ها خواهیم پرداخت:

1. طفل صغیر

2. عبد الله رضیع

3. علی اصغر

طفل صغیر:

در این گزارش‌ها از به شهادت رسیدن طفل صغیری از امام حسین علیه السلام یاد شده است؛ اما اسم این طفل بیان نشده است.

1. ابو مخنف به نقل از امام باقر علیه السلام آورده است:

أتى الحسين بصبي له فهو في حجره إذ رماه أحدكم يا بني أسد بسهم فذبحه فتلقى الحسين دمه فلما ملاء كفيه صبه في الأرض...

مقتل الحسين ( ع ) - أبو مخنف الأزدي - ص 173

کودکي را نزد حسين عليه السلام آوردند، در حالي‌که اين طفل در بغل ايشان بود، يكي از شما اي بنى اسد، تيرى رها كرد كه گلوى او را دريد، حسين عليه السلام خون او را گرفت و چون کف دستش پر شد آن را به زمين ريخت... 

2. سید بن طاووس در روایت دیگری نقل می‌کند:

وقال لزينب ناوليني ولدى الصغير حتى أودعه فأخذه وأومأ إليه ليقبله فرماه حرملة بن الكاهل الأسدي بسهم فوقع في نحره فذبحه...

اللهوف في قتلى الطفوف - السيد ابن طاووس - ص 69

امام حسين علیه السلام به در خيمه آمد و به حضرت زينب سلام الله علیها فرمود: فرزند كوچك مرا بده تا با او وداع كنم، طفل را روى دست گرفت و خواست او را ببوسد كه ناگاه حرملة بن كاهل اسدى لعنة الله عليه او را هدف تير قرار داد، آن تير در حلق كودك جا گرفت و به شهادت رسید...

3. ابن جوزی در گزارشی می‌گوید:

فالتفت الحسين فإذا بطفل له يتلظى عطشاً فأخذه على يده وقال يا قوم إن لم ترحموني فارحموا هذا الطفل فرماه رجل منهم بسهم فذبحه فجعل الحسين يبكي ويقول اللهم بيننا وبين قوم دعونا لينصرونا فقتلونا فنودي من الهوى يا حسين دعه فإن له مرضعاً في الجنة ورماه حصين بن تميم بسهم فوقع في شفته فجعل الدم يسيل من شفته وهو يبكي ويقول اللهم إني أشكو إليك ما يفعل بي وبإخوتي وولدي وأهلي...

تذكرة الخواص لسبط ابن الجوزي ص 529

امام حسین علیه‌السّلام متوجه کودکی شد که از تشنگی می‌گریست، حضرت او را روی دست بلند کرد و فرمود: ‌ای قوم، اگر بر من رحم نمی‌کنید، بر این طفل رحم کنید؛ پس مردی از لشکر عمر سعد تیری به سوی این کودک‌ انداخت و او را کشت؛ پس امام حسین علیه‌السّلام گریه کرد و گفت: خدایا، بین ما و قومی که ما را دعوت کردند تا یاری‌مان کنند؛ اما ما را کشتند، حکم کن، آن‌گاه ندایی از آسمان بلند شد که‌ ای حسین، او را رها کن؛ چرا که برای او شیردهنده‌ای در بهشت است...

4. ابو مخنف در مقتل خود چنین نقل می‌کند:

ثم أقبل الحسين إلی ام کلثوم وقـال لهـا يا أختاه أوصيک بولدی الأصغر خيرا فإنه طفل صغير وله من العـمر سـتة أشهر فقالت له يا أخی إن هذا الطفل له ثلاثة أيام ما شرب الماء فاطلب له شربة من المـاء فـأخذ الطفل وتوجّه نحو القوم وقال يا قوم قد قتلتم أخی وأولادی وأنصاری ومـا بـقی غير هذا الطفل وهو يتلظی عطشا فـاسقوه شربة مـن المـاء فبينما هو يخاطبهم إذ أتاه سهم مشوم مـن ظـالم غشوم فذبح الطفل من الأذن إلی الأذن وقيل إن السهم رماه قديمة العامری فجعل الحسين يتلقی الدم بـکفيه ويرمی به إلی السماء ويـقول اللّهـم إنی أشـهدک عـلی هـؤلاء القوم فإنهم نذروا ألا يترکوا أحدا مـن ذريـة نبيک ثم رجع بالطفل مذبوحا ودمه يجری علی صدره فألقاه إلی ام کلثوم فـوضعه فـی الخيمة وبکی عليه

مقتل الحسين ( ع ) - أبو مخنف الأزدي - ص 129 و 130

امام حسین علیه السلام به سوی ام کلثوم رفـت و بـه او فرمود تو را به فرزند 6 مـاهه‌ام سفارش می‌کنم که با او به نیکی رفتار شود، ام کلثوم عرض کرد: ای برادر، ایـن طـفل 3 روز است آب نخورده؛ قـدری آب بـرای او بـخواه، امام علیه السلام بچه را گـرفت و بـه طرف دشمن حرکت کـرد و فـرمود: ای قوم، برادر و فرزندان و یارانم را کشتید و تنها این طفل باقی مانده است و او از تشنگی لب‌های خـشکش را بـه هم می زند، به او قدری آب بدهید؛ در مـیان سـخنان آن حضرت، تـیری شـوم بـه دست ستمگری به گـلوی بچه اصابت کرد و گردن او را از گوش تا گوش برید، گفته شده است که قدیمه عامری آن تـیر را پرتـاب کرد، امام حسین علیه السلام خون‌ها را در دستانش مـی‌گرفت و بـه سـمت آسـمان مـی‌پاشید و می‌فرمود پروردگارا، شـاهد بـاش آنان نذر کرده‌اند که هیچ کدام از ذریۀ پیامبرت را باقی نگذارند؛ سپس طفلِ سربریده را برگرداند؛ در حالی که خـون او بـر سـینه‌اش جاری بود، او را نزد ام کلثوم آورد و در خیمه گذاشت و بـر او گـریست.

 

  

    

حضرت عبد الله رضیع علیه السلام:

این روایات شهادت طفلی به نام عبد الله را گزارش می‌دهد:

1. شیخ مفید چنین گزارش می‌کند:

ثم جلس الحسين عليه السلام أمام الفسطاط فأتي بابنه عبد الله ابن الحسين وهو طفل فأجلسه في حجره فرماه رجل من بني أسد بسهم فذبحه

الإرشاد - الشيخ المفيد - ج 2 ص 108

امام حسین علیه السلام جلوی خیمه نشست، فرزندش عبد الله را برای او آوردند و او کودکی بود، حضرت او را روی پاهای خود نشاند، در این هنگام مردی از بنی اسد او را هدف تیر قرار داد و او را ذبح کرد.

2. ابن نما حلی نقل می‌کند:

ثم تقدم إلى باب الفسطاط ودعا بابنه عبد الله فجئ به ليودعه فرماه رجل من بني أسد سهم فوقع في نحره فذبحه

مثير الأحزان - ابن نما الحلي - ص 52 و 53

امام حسین علیه السلام به در خیمه آمد و فرزندش عبد الله را خواست تا با او وداع کند، او را آوردند، مردی از بنی اسد او را هدف تیر قرار داد و تیر در حلق این کودک نشست و او را ذبح کرد.

3. قندوزی از علمای اهل سنت چنین نقل می‌کند:

قالت أم كلثوم يا أخي إن ولدك عبد الله ما ذاق الماء منذ ثلاثة أيام فاطلب له من القوم شربة تسقيه فأخذه ومضى به إلى القوم وقال يا قوم لقد قتلتم أصحابي وبني عمي وإخوتي وولدي وقد بقي هذا الطفل وهو ابن ستة أشهر يشتكي من الظمأ فاسقوه شربة من الماء فبينا هو يخاطبهم إذ أتاه سهم فوقع في نحر الطفل فقتله

ينابيع المودة لذوي القربى - القندوزي - ج 3 ص 78

ام کلثوم به برادرش گفت: ای برادر، فرزندت عبد الله 3 روز است که آب نخورده است، از این قوم برای او مقداری آب طلب کن، حضرت فرزندش را گرفت و به سپاه دشمن گفت: شما یاران و پسرعموها و برادران و فرزند من را کشتید و فقط این طفل باقی مانده است که 6 ماه سن دارد و از تشنگی ناله می‌کند، مقداری آب به او بدهید، در همین حال که حضرت داشت صحبت می‌کرد، تیری آمد و در گلوی طفل قرار گرفت و او را به شهادت رساند.

4. مرحوم مشهدی در زیارت حضرت علی اصغر صلوات الله علیه آورده است:

السلام على عبد الله بن الحسين الطفل الرضيع والمرمي الصريع المتشحط دما المصعد دمه في السماء المذبوح بالسهم في حجر أبيه لعن الله راميه حرملة بن كاهل الأسدي وذويه

المزار - محمد بن جعفر المشهدي - ص 488

سلام بر عبداللّه بن الحسین، كودك شیرخواره تیر خورده ضربت خورده به خون تیپده كه خونش به آسمان، پرتاب شد و در دامان پدرش، با تیر، سر بُریده شد خدا لعنت كند حَرمَلَه بن كاهِل اسدى و همراهانش را كه به او تیر زدند.

5. مرحوم محمد تقی مجلسی آورده است:

صغير كه شهيد شد عبد الله نام داشت و أكثر علما چنين ذكر كرده‌اند از شيخ مفيد تا شيخ شهيد و آنچه مشهور است بنابر روضة الشهدا است و أو نيز ذكر كرده است كه بعضي گفته‌اند كه صغير عبد الله نام داشت.

لوامع صاحبقرانى (شرح الفقيه) (فارسي) - محمد تقي المجلسي (الأول) - ج 7 ص 224

6. سيد محسن امين مي‌نويسد:

«فتقدم إلى باب الخيمة وقال لزينب ناوليني ولدي الصغير حتى أودعه فأتي بابنه عبد الله وأمه الرباب بنت امرى القيس فأخذ واجلسه في حجره وأومأ إليه ليقبله فرماه حرملة بن كاهل الأسدي بسهم فوقع في نحره فذبحه فقال لزينب خذيه ثم تلقی الدم بکفيه فلما امتلأتا رمی بالدم نحو السماء ثم قال هون علي ما نزل به انه بعين الله

العاملي، السيد محسن الأمين (متوفاي1371ق_ لواعج الأشجان، ص 181، ناشر : منشورات مكتبة بصيرتي – قم، چاپخانه : مطبعة العرفان – صيدا

امام حسين عليه السلام به در خيمه آمد و براي حضرت زينب سلام الله عليها فرمود: فرزند كوچكم را بيار تا خدا حافظي كنم. فرزندش عبد الله را كه مادرش رباب بود آورد، حضرت او را گرفت و در بغلش نشاند و خم شد تا او را بوسه زند، در اين هنگام حرمله بن كاهل اسدي تيري انداخت كه بر گلويش نشست و گلويش را دريد. براي زينب فرمود: بگير اين پسر را سپس خودش خون او را با دو كف دستش گرفت وقتي پر شد به سوي آسمان پرتاپ كرد و فرمود: آنچه كه اين مصيبت را براي من آسان مي‌كند اين است كه در محضر خداوند واقع شده است.

حضرت علی اصغر علیه السلام:

این گزارشات، خبر از شهادت طفل صغیری به نام علی اصغر علیه السلام دارد:

1. ابن اعثم کوفی در گزارشی چنین نقل می‌کند:

وله ابن آخر يقال له علي في الرضاع فتقدم إلى باب الخيمة فقال ناولوني ذلك الطفل حتى أودعه فناولوه الصبي فجعل يقبله وهو يقول يا بني ويل لهؤلاء القوم إذ كان غدا خصمهم جدك محمد صلى الله عليه وآله وسلم قال وإذا بسهم قد أقبل حتى وقع في لبة الصبي قتله...

الكوفي، أحمد بن أعثم _متوفاى314 ق_، كتاب الفتوح، ج 5 ص 115، تحقيق: علي شيري (ماجستر في التاريخ الإسلامي )، ناشر: دار الأضواء للطباعة والنشر والتوزيع ـ بيروت، الطبعة: الأولى، 1411هـ

امام حسين عليه السلام پسر ديگري داشت كه نامش علي بود و شيرخوار بود، حضرت کنار در خیمه آمد و فرمود: آن طفل را برای من بیاورید تا با او وداع کنم، بچه را آوردند و حضرت او را می‌بوسید و می‌فرمود: ای فرزندم، وای بر این قوم در فردای قیامت که جدت پیامبر صلی الله علیه و اله دشمن آن‌ها خواهد بود، در همین هنگام تیری آمد و در گلوی بچه نشست و او را به شهادت رساند....

2. خوارزمي يكي ديگر از علماي اهل سنت، تصريح مي‌كند كه نام اين كودك، علي بوده است:

ناولونی عليا الطفل حتى أودعه فناولوه الصبي فجعل يقبله ويقول ويل لهؤلاء القوم إذا كان خصمهم جدك وبينا الصبي في حجره إذ رماه حرملة بن الكاهل الأسدي فذبحه في حجر الحسين عليه السلام فتلقى الحسين دمه حتى امتلأت كفه ثم رمی به نحو السماء وقال أللهم إن حبست عنا النصر فاجعل ذلك لما هو خير لنا ثم نزل الحسين عليه السلام عن فرسه وحفر للصبي بجفن سيفه ورمله بدمه وصلى عليه

الخوارزمي، الموفق بن احمد _متوفاي568 ق_ مقتل الحسين عليه السلام، ج 2، ص 37، تحقيق: الشيخ محمد السماوي، انوار الهدي،

امام فرمود: علي را بياوريد تا با او خدا حافظي كنم. آن را كودك را به ايشان دادند، حضرت او را مي‌بوسيد و مي‌فرمود: واي بر گروهي كه دشمن آنها جد توست. هنگامي‌كه اين كودك در آغوش امام بود، حرمله بن كاهل اسدي با رها كردن تير او را در آغوش امام ذبح كرد. حسين عليه السلام خونش را جمع كرد تا كف دستش پر شد آنگاه به سوي آسمان پرتاب نمود و فرمود: خدايا اگر ياري [ظاهري] را از جانب آسمان از ما گرفتي، پس در عوض، بهتر از آن را براي ما قرار بده. آنگاه حسين عليه السلام از اسبش پياده شد و با غلاف شمشيرش براي او قبري آماده ساخت و او را با خونش دفن كرد و بر او نماز خواند.

نتیجه:

از این روایات چیزی که مسلم و قطعی است این است که حداقل یک طفل صغیر رضیع در کربلا وجود داشته است و در این جریان به شهادت رسیده است.

برخی گفته‌اند که حضرت عبد الله رضیع و حضرت علی اصغر علیهما السلام یک نفر هستند؛ چون در روایت آمده است که امام حسین علیه السلام اسم همه فرزندانش را علی گذاشت:

لو ولد لي مائة لأحببت أن لا اسمي أحدا منهم إلا عليا

الكافي - الشيخ الكليني - ج 6 ص 19

اگر برای من 100 فرزند پسر به دنیا بیاید، دوست دارم که اسم تمامی آن‌ها را علی بگذارم.

از این روایت این نتیجه گرفته می‌شود که عبد الله که در گزارشات آمده است اشتباه است و اسم فرزند حضرت علی است.

برخی دیگر گفته‌اند که در کربلا 2 طفل رضیع به شهادت رسیده است، یکی حضرت عبد الله رضیع علیه السلام و دیگری حضرت علی اصغر علیه السلام.

محمد بن جریر طبری نیز در ذکر فرزندان امام حسین علیه السلام آورده است:

ذكر ولده عليه السلام علي الأكبر قتل معه وعلي الإمام زين العابدين وعلي الأصغر ومحمد وعبد الله الشهيد

دلائل الامامة - محمد بن جرير الطبري ( الشيعي ) - ص 181

فرزندان امام حسین علیه السلام عبارتند از: علی اکبر که همراه او شهید شد، امام زین العابدین و علی اصغر و محمد و عبد الله شهید.

از دیگر شواهدی که می‌توان برای 2 نفر بودن این حضرات بیان کرد این است که 2 سن مختلف برای این عزیزان نقل شده است، همان طوری که گذشت، ابو مخنف در مقتل خود نقل می‌کند که این طفل 6 ماهه بوده است:

ثم أقبل الحسين إلی ام کلثوم وقـال لهـا يا أختاه أوصيک بولدی الأصغر خيرا فإنه طفل صغير وله من العـمر سـتة أشهر

مقتل الحسين ( ع ) - أبو مخنف الأزدي - ص 129 و 130

امام حسین علیه السلام به سوی ام کلثوم رفـت و بـه او فرمود تو را به فرزند 6 مـاهه‌ام سفارش می‌کنم که با او به نیکی رفتار شود.

از طرف دیگر یعقوبی در تاریخ خود نقل می‌کند که این طفل در روز عاشوراء به دنیا آمده است:

فإنه لواقف على فرسه إذ أتي بمولود قد ولد له في تلك الساعة فأذن في أذنه وجعل يحنكه إذ أتاه سهم فوقع في حلق الصبي فذبحه فنزع الحسين السهم من حلقه وجعل يلطخه بدمه

أحمد بن أبي يعقوب بن جعفر بن وهب بن واضح اليعقوبي، تاريخ اليعقوبي ج 2 ص 245 الوفاة: 292 ، دار النشر : دار صادر – بيروت

امام حسين عليه السلام بالاي اسبش قرار داشت كه فرزندش را كه در همان ساعت به دنيا آمده بود نزد حضرت آوردند، در گوش‌هايش اذان گفت و كامش را برداشت. در همان وقت تيري آمد به گلوي اين كودك نشست و حلقش را دريد. امام حسين عليه السلام تير را از گلويش بيرون آورد در حالي كه او به خون خود آغشته شده بود.

این که 2 اسم وجود دارد و 2 نحوه شهادت در منابع نقل شده است و این که 2 سن مختلف برای این دو عزیز نقل شده است، همه این‌ها می‌توان دلیل بر این قرار داد که 2 شخصیت متفاوت هستند که در کربلاء شهید شدند.

* البته بیان این نکته ضروری است که این تحقیق با توجه به منابعی که در نرم افزارهای اسلامی است صورت گرفته است و منابعی که در نرم افزار نیست و منابع خطی مورد تحقیق قرار نگرفته است.

 

موفق و مؤید باشید

گروه پاسخ به شبهات

مؤسسه تحقیقاتی حضرت ولی عصر

عجل الله تعالی فرجه الشریف

 



مطالب مرتبط:
آيا خون حضرت علي اصغر عليه السلام به زمين باز نگشت؟ آیا امام حسین علیه السلام اموال کاروان تجاری یزید را مصادره کرده است؟آیا زائر امام حسین علیه السلام امکان شفاعت گناهکاران را در روز قیامت دارد؟نخستين كسي كه براي امام حسين علیه السلام گريه كرد ، چه كسي بود؟


Share
1 | علیرضا | , ایران | ١٦:٠٨ - ٠٨ مهر ١٣٩٨ |
چه جالب! ما همیشه فکر میکردیم فقط یک کودک در کربلا به شهادت رسیده است.پاسخ بسیار غنی و زیبایی بود
السلام علیک یا ابا عبدالله الحسین
2 | سید مرتضی | , ایران | ١٦:٢٦ - ٠٨ مهر ١٣٩٨ |
صبرا لک یا حسین
   
* نام:
* پست الکترونیکی:
* متن نظر :
  

آخرین مطالب
پربحث ترین ها
پربازدیدترین ها
صفحه اصلی | تماس با ما | آرشیو | جستجو | پیوندها | لیست نظرات | درباره ما | فروشگاه | طرح پرسش | گنجینه ولایت | نسخه موبایل | آثار و تألیفات | العربیة | اردو | English