بیننده ای از اهل سنت با شبکه جهانی ولایت تماس گرفته و در تماس خود، سؤالی در رابطه با عکس العمل عایشه پس از شهادت امیرالمؤمنین علیه السلام می پرسد. جواب کارشناس محترم شبکه جهانی ولایت به این سؤال را در این کلیپ ببینید.
حجم فایل کلیپ: 5523کیلوبایت - مدت فیلم: 02:29



ارسال خبر به دیگران
ارسال با پيامک
ارسال با واتس آپ
ارسال از طريق لاين
روایات کلیدی در منابع سنی:
روایت شعر/بیت: در تاریخ طبری (و برخی منابع دیگر مانند ابن اثیر) نقل شده که وقتی خبر شهادت علی به عایشه رسید، او بیتی شعرگونه گفت: «فَأَلْقَتْ عَصَاهَا وَاسْتَقَرَّتْ بِهَا النَّوَى كَمَا قَرَّ عَيْنًا بِالْإِيَابِ الْمُسَافِرِ» (عصایش را افکند و در جای خود آرام گرفت، مانند مسافری که چشمش به بازگشت روشن شود).23149d50aee0
این بیت معمولاً به معنای آرامش یا پایان تنش تفسیر میشود (مثل مسافری که به خانه رسید)، نه لزوماً شادی از مرگ. زینب دختر ابی سلمه (یا مشابه) اعتراض کرده و عایشه گفته اگر فراموش کردم، یادآوری کنید. برخی منابع سنی این را در حوادث سال ۴۰ هجری ذکر کردهاند، اما سند آن قوی نیست و زنجیره کامل راویها (مانند ابوبختري) مورد بحث است.00739f
روایت سجده: ابوبختري نقل کرده که عایشه سجده کرد (در مقاتل الطالبیین ابوالفرج اصفهانی و برخی نقلهای دیگر). سند آن را برخی «صحیح» دانستهاند (راویان ثقه مثل اعمش و جرير)، اما کتاب مقاتل الطالبیین بیشتر تاریخی/ادبی است و علمای سنی آن را به عنوان سند اصلی حدیث نمیپذیرند یا تفسیر شادی/شکر را رد میکنند. طبری مستقیماً این سجده را با شادی صریح مرتبط نکرده.2869abea19bb
این روایات عمدتاً در متون تاریخی (نه کتب حدیث صحیح مثل بخاری/مسلم) آمده و زنجیرهشان (با راویانی مثل سیف بن عمر یا دیگران) توسط محدثان سنی مورد نقد قرار گرفته است.
نظر علمای اهل سنت و تفسیر:
دفاع و رد تفسیر منفی: بسیاری از علمای سنی (مانند کسانی که در سایتهایی مثل محجه یا انصار.org پاسخ دادهاند) این روایات را ضعیف، بدون سند معتبر کامل، یا تحریفشده میدانند. آنها تأکید میکنند که حتی اگر نقل شده، معنای آن شادی از شهادت نیست، بلکه پایان فتنه یا آرامش پس از جنگ جمل بوده. طبری خودش روایات متضاد دارد و مورخان سنی مانند ابن کثیر در البدایة والنهایة یا دیگران، چنین تفسیر شادیآمیزی را برجسته نمیکنند.4c54248aa5af
روایات مثبت و احترام متقابل: علمای سنی روایات معتبری نقل میکنند که نشاندهنده احترام عایشه به علی است:
عایشه به سؤالکنندگان میگفت «از علی بپرسید، او داناتر است» (در مورد مسائل فقهی مثل مسح بر خفین یا روزه عاشورا). او علی را «اعلم الناس بالسنة» (داناترین به سنت) میدانست.e66c87
پس از شهادت علی، عایشه از او به نیکی یاد کرد، برایش رحمت خواست و از ساختگی بودن برخی داستانها توسط عراقیها (خوارج یا دیگران) انتقاد کرد (روایت در مسند احمد).536c27
عایشه از جنگ جمل پشیمان بود و میگفت ای کاش در خانه میماندم (در منابع سنی متعدد). علی نیز با احترام با او رفتار کرد و او را به مدینه بازگرداند.213545
دیدگاه کلی اهل سنت: عایشه و علی هر دو صحابی بزرگ و مورد احتراماند. اختلافات سیاسی (مثل جمل) را فتنهای میدانند که هر دو طرف اجتهاد کردند و یکی درست، دیگری خطا (با حسن نیت). دشمنی شخصی یا شادی از شهادت را رد میکنند و چنین روایاتی را یا ضعیف میشمارند یا در چارچوب تنشهای پس از عثمان تفسیر میکنند. علمایی مثل ذهبی، ابن حجر یا معاصران (در دفاع از صحابه) بر وحدت صحابه تأکید دارند و روایات تخریبی را اغلب به انگیزههای فرقهای نسبت میدهند.
پاسخ:
با سلام
شما خود اعتراف کردید که برخی از علماء ماجرای سجده کردن عایشه را صحیح دانسته اند؛ پس روایت صحیح است.
اما این که در کتب حدیثی نیامده است و در کتب تاریخی آمده است؛ چون اساسا یک واقعه تاریخی است و سیره و سنت پیامبر نقل نشده است که در کتب حدیثی نقل شود.
اما این که گفتید آن شعر زمانی خوانده می شود که فتنه ها آرام می گیرد این عبارت یعنی امیرالمومنین علیه السلام باعث فتنه بوده است؛ در حالی که طبق روایاتی که در کتب صحیح آمده است، وظیفه تمام مسلمانان آن عصر این بوده است که از حاکم که امیرالمومنین علیه السلام است تبعیت کنند و طبق روایات صحیح اگر کسی یک وجب از تبعیت حاکم دور شود و بمیرد به مرگ جاهلی مرده است؛ لذا تمامی کسانی که به جنگ با امیرالمومنین علیه السلام آمده اند و مرده اند مثل اهل جمل که سردسته آن عایشه بوده است و صفین و نهروان، همه به مرگ جاهلی مرده اند و مسبب و عامل فتنه آن ها بودند که بر امام زمان خویش خروج کردند و آن ها هستند که فتنه گر و خارجی هستند.
اما این که عایشه از جمل پشیمان شده است، عمل او این را نشان نمی دهد؛ زیرا علاوه بر شادی در شهادت امیرالمومنین علیه السلام، برخورد او با فرزند امیرالمومنین علیه السلام هم نشان می دهد که با اهل بیت علیهم السلام دشمنی داشته است وگرنه تیرباران کردن جنازه نوه پیامبر صلی الله علیه و آله چه وجهی دارد.
اما تنش های عثمان که گفتید، غیر از این که صحابه بودند که عثمان را کشتند، این صحابه به دستور چه کسی عثمان را کشتند؟
مگر همین عایشه نبود که دستور داد این نعثل را بکشید که کافر شده است؟
پس مرگ عثمان هم اگر فتنه بوده است، کسی که مسبب آن بود عایشه بود که با فتوای خود خون عثمان را ریخت.
موفق و موید باشید
گروه پاسخ به شبهات
موسسه تحقیقاتی حضرت ولی عصر (عجل الله تعالی فرجه الشریف)